تبیین نقش عوامل ژئوپلیتیکی بر سیاست خارجی عمان

چهارم، ایالات متحده به طور مداوم بعضی مخالفان مسلح را در کشور اردن آموزش نظامی ­داده و کمک­های نظامی محدود و کنترل شده را به مخالفان مسلح سوریه می­داد .(Rugh, 2013: 23) ولی مخالفان اوباما معتقدند که او به اندازه­ کافی به مخالفان بشار اسد کمک نکرده است.

ﻣﺴﺄله یمن زمانی جدی­تر شد که القاعده توانست از قیام­ها، علیه عبدالله صالح استفاده کند و کنترل بخش­های جنوبی کشور را به دست بگیرد. «حتی زمانی که دولت ترکیه هم­صدا با سعودی­ها، اردن و دیگر دولت های خلیج فارس خواستار تشکیل یک جبهه سنی مخالف ایران و سوریه شدند و دیوید پترائوس رئیس سازمان سیا، پیشنهاد تشکیل طرحی برای تجهیز و آموزش مخالفان دولت سوریه داد که وزیر دفاع وقت لئون پنتا، وزیر خارجه وقت هیلاری کلینتون و ژنرال مارتین دمپسی، رئیس ستاد مشترک ارتش نیز این طرح را تأیید کردند، اوباما یک تنه مخالفت کرد و در عوض با برداشتن چندین گام سعی در حمایت از مخالفان کرد» .(Dempsey, 2015: 1) دولت آمریکا، اول، به صورت کاملا آشکار در منازعه سوریه موضع­گیری کرد.

اولاً، آمریکا خود را قدرتی جهانی می­بیند و نیاز می­دید «حرکت تروریستی­ای که در سند 2015 آن را فراملی قلمداد می­کند و اهداف منطقه­ای، فرامنطقه­ای و ایدئولوژیک دارد را مهار کند» (NSS, 2015: 10). ثانیاً، این گروه به تهدید امنیت ملی متحدین منطقه­ای آمریکا می­پردازد که امنیت آنها جزو منافع آمریکا است. جلسه روز 27 فوریه نیز طبق اظهارات خانم Beer فقط در رابطه با پیامد های حقوقی رای دادگاه لوکزامبورگ و اینکه کمیته ایران باید در این زمینه نظر خودش را به اتحادیه اعلام کند، انجام گرفته است.

رییسجمهور: البته در گزارش امشب ضمن اینکه گزارش عملکرد 100 روزه داده خواهد شد، به همان صورت به مردم خواهم گفت که در چه شرایطی ما کار را شروع کردیم، در واقع از دولت گذشته چه ارثی به ما رسید و ما با آن ارث کار را آغاز کردیم، اولین روزهای بعد از انتخابات، من با اولین مشکلی که مواجه شدم، شرایط کالاهای اساسی در کشور بود، در همان روزهای اولیه، اولین گزارشی که من از وزارت صنعت، معدن و تجارت گرفتم این بود که وضع کالاهای اساسی در کشور چگونه است و گزارشی که به من داده شد، من را بسیار نگران کرد، یعنی ما در کالاهای اساسی برخلاف آنچه در ذهنم بود، دچار مشکل بودیم.

زاخاروا در نشست خبری هفتگی در واکنش به ادعای «جیک سالیوان» مشاور امنیت ملی آمریکا درباره برجام و «جایگزینهای آمریکا» برای این توافق گفت: «روز گذشته سرگئی لاوروف وزیر امور خارجه کشورمان در مصاحبه با شبکه راشا تودی گفت اعتقاد ما این است که جایگزینی برای برجام وجود ندارد و از ابتدا موضع ما همین بوده است». رئیس کمیته ملی دمکراتها گفت: گناه اولیه در بیماری همه گیر کرونا این است که رئیس جمهور آمریکا مشورت مکرر کارشناسان را نادیده گرفت.

معطوف شد. بررسی تحولات و وقایع پس از 11 سپتامبر به خوبی ماهیت تهاجمی راهبرد کلان ایالات متحده را در قالب اشغال نظامی افغانستان و عراق ثابت می کند. پس از آنکه نیروهای امنیتی چند استان را ترک کردند، خلأ قدرتی بوجود آمد تا القاعده آن را پر کند. بر اساس این گزارش، جلسه استماع سنا درباره مذاکرات وین درباره برجام درست یک روز پس از آن تنظیم شده است که سناتور «باب منندز» رئیس کمیته روابط خارجی سنای آمریکا طی سخنرانی در سنا خواستار توقف مذاکرات وین و رویکرد سختتر دولت بایدن علیه جمهوری اسلامی ایران شد.

دولت اوباما منافع چشمگیری در روابط دیپلماتیک با روسیه دارد – که از مهمترین آنها پرونده هسته­ای ایران و موضع روسیه در قبال این ﻣﺴﺄله است – که باعث می­شود مایل نباشد با اقداماتش در سوریه، این رابطه را به خطر اندازد؛ به خصوص در شرایطی که دولت اوباما، تلاش عمده­ای را برای اقدامات دیپلماتیکی انجام می­دهد که روسیه بازیگر کلیدی در آن است.

رمضانی در این اثر، علاوه بر توصیف نظاممند و تحلیل انتقادی تاریخ سیاست خارجی ایران، اسناد دست اول و منابع آرشیوی قابل توجهی را بررسی کرده و، از آن مهمتر، مبنایی نظری را با عنوان «مدل تعامل سهجانبهی پویا» طرح کرده است. اردن، متحدی شکننده برای آمریکا است که ثباتش با امنیت اسرائیل در ارتباط تنگاتنگ است و همچنین خود اسرائیل نزدیکترین متحد آمریکا در منطقه است و این همه درحالیست که خطر سرازیری منازعه از داخل سوریه به تمام کشورهای مجاور قوت گرفته است.

در نوامبر 2011 صالح طرح شورای همکاری را امضا کرد و راه را برای برگزاری انتخابات مجدد باز کرد. ربیعی همچنین گفته است: «همه کارنامه ما روشن است و بهتر است به جای طرح ابهامات کلی، مورد به مورد درخصوص هر مسئله، مطالب مدنظرشان را بیان کنند تا علتیابی تبیینی دولت از مسئله به دست بیاید. این مسئله در بیانات مقام معظم رهبری نیز مورد تأکید قرار گرفته است.

افغانستان كه اكنون با نظام طبقاتي گسترده روبرو است و ثروت ميان گروهي محدود توزيع شده و قشر عظيم كشور، فقير و تنگ دست هستند، سياست ها و استراتژي هاي اقتصادي، نه در محور منافع مردم و زدودن فقر و بيكاري كه در محور سرمایه دار شدن تعداد محدودي از زورمداران و زرمداران، به پيش برده مي شود. آنچه قدرت و استقلال و پیشرفت ناشی از اسلام و منطبق با اسلام در دنیا بهعنوان یک پدیده به وجود آورده، برای استکبار -مظهر استکبار، آمریکا است- قابل قبول نیست؛ این یک تصوّر غلطی است که ما خیال کنیم حالا میشود بنشینیم با آمریکاییها، بگوییم آقا بیایید یکجوری با همدیگر مصالحه کنیم.

در یمن، موضوع کلیدی برای ایالات متحده، ﻣﺴﺄله خروج علی عبدالله صالح از قدرت بود که متحدی کلیدی برای آمریکا در برابر القاعده در شبه جزیره عربستان محسوب می­شد؛ بنابراین در ابتدا از موضع­گیری در حوادث یمن خودداری کرد و تنها بعد از دو ماه از شروع قیام­ها، وقتی روشن شد حکومت صالح نمی­تواند در مقابل امواج انقلاب مقاومت کند و در صورت قدرت گرفتن دولت دیگری در یمن که بتواند جنگ علیه القاعده را ادامه دهد منافع آمریکا ﺗﺄمین خواهد گردید، دولت اوباما حمایتش را از رژیم عبدالله صالح قطع کرد.

خوشبختانه سرعت تحولات و حوادث بینالمللی زمینه را برای این بازبینی فراهم کرد و بررسی تحولات سیاست خارجی قدرتهای بزرگ از سال 2008 تا به امروز از جمله مواردی است که به کتاب جدید افزوده شده است. با این حال تلاش های معترضان باعث شد تا یک دولت کمونیستی جدید روی کاربیاید که قول داد مجارستان را از پیمان ورشو خارج خواهد کرد.

در همین حال تعدادی نمایندگان ائتلاف کردستان به دلیل آنچه “اوضاع نامساعد جوی” خواندند در پارلمان حاضر نشدند. دستیار وزیر خارجه در امور خاور نزدیک، جفری فلتمن در منامه حاضر بود و سعی داشت بین مخالفان و خاندان آل خلیفه توافقی حاصل کند، اما آنچه که سعودی­ها در مصر مبنی بر رها کردن مبارک دیدند، باعث شد تا حتی تماس تلفنی شخص باراک اوباما هم به نتیجه نرسد» (Teitelbaum, 2011). دولت آمریکا، همچنان نسبت به زیاد شدن خشونت در بحرین سکوت کرد.

او نسبت به جرج بوش به طور چشمگیری استفاده از هواپیماهای بدون سرنشین را حتی وقتی این عمل قانوناً مشکوک و کاملاً یک­جانبه­گرایانه بود، افزایش داد. بعد از شروع فرآیند خروج سربازان آمریکایی، متحدان منطقه­ای آمریکا به­ویژه عربستان، نگرانی خود را نسبت به عقب­نشینی آمریکا و ایجاد خلأ قدرت در عراق اعلام کردند، اما دولت آمریکا که در تلاش بود با کم کردن هزینه­ی نظامی و بودجه نظامی خود به سیاست چرخش به سمت آسیا عمل کند، در جهت منافع ملی خویش، نیروهایش را از عراق خارج ساخت.

از اولویت­های اصلی دولت اوباما خارج کردن سربازان آمریکایی از افغانستان و عراق بود که در سند سال 2010 مکرر به آن اشاره شده و در سند سال 2015 آن را از «موفقیت­های دولت اوباما» برمی­شمارد (NSS, 2015)؛ این اقدام در جهت کم کردن هزینه­های نظامی ایالات متحده در جهان و منطقه؛ همچنین ملت سازی در خانهانجام گرفت، البته این سیاست مورد انتقاد تحلیل­گران بود و استدلال این بود که «خارج کردن کامل سربازان آمریکایی بدون در نظر گرفتن خطرات این اقدام اشتباه است.

به نظر می­رسد برای اظهار نظر درباره ﺗﺄﺛﻳر سیاست­های اوباما در عراق زمان بیشتری نیاز است. پرسش اساسی که بار دیگر مطرح می­شود آن است که اساساً استراتژی اوباما در غرب آسیا و شمال آفریقا چیست؟ اوباما برخلاف میل حکومت پاکستان، نیروهای نظامی را برای کشتار اعضای القاعده فرستاد.

دلیل اصلی مداخله نظامی اروپا و آمریکا در بوسنی، آمار بالای کشته­شدگان اعلام شده بود. این در حالی بود که در پی کشتار وسیع آگوست 2013، جان کری به این نکته بسنده کرد که: »لازم است مصریان داخل و خارج حکومت یک گام عقب بنشینند»(Kerry, 2013: 1) .

بود که به معنای ارزیابی و بازتخصیص مجدد منابع آمریکا در جهان به منظور افزایش حضور و تمرکز بر منطقه ی آسیا – پاسفیک است. دولت آمریکا تلاش می­کند تا ازخانواده سلطنتی بحرین حمایت کند و معتقد است بحرین اهمیت زیادی برای ثبات و جریان اقتصادی غرب آسیا و شمال آفریقا دارد.

وضع داخل صحن پارلمان به دنبال تنش بین نمایندگان جریان الصدر و چارچوب هماهنگی متشنج شد. دومین دلیل بی­میلی اوباما برای مسلح­سازی شورشیان این است که بالا بردن دخالت آمریکا می­تواند ریسک قرار دادن سوریه به داخل یک جنگ نیابتی با ایران یا روسیه و یا هر دو را داشته باشد.